هجا

 

هجا (بخش) یک واحد گفتار است که با هر ضربه ی هوای ریه به بیرون رانده می شود.

 

انواع هجا

 

در وزن شعر, هجاهای فارسی از نظر امتداد (تعداد حروف) سه نوع اند: کوتاه , بلند , کشیده:

 

1ـ هجای کوتاه: که دارای دو حرف است با علامت U مانند کلمات نَ (نه), تُ (تو).

 

2ـ هجای بلند: که دارای سه حرف است با علامت ـ مانند کلمات سر, پا.

 

3ـ هجای کشیده: که دارای چهار یا پنج حرف است با علامت ـ U مانند کلمات نرم, سرد, پارس و کاشت.
 

هر هجای کشیده معادل است با یک هجای بلند و یک هجای کوتاه. یعنی سه حرف اول برابر یک هجای بلند و یک یا دو حرف بعد معادل یک هجای کوتاه است. مثل واژه های:

 

نَََر م       سَر د
 

ـ       ـ  U

 

راهنمای جدول

 

( ا . م . پ ) = آغاز . میان . پایان  مصراع قرار می گیرد   


 

( ف ا ) = فقط آخر مصراع


 

( غ ا ) = غیر آخر

 

جدول ارکان عروضی

 

 

یک هجایی

 

دو هجایی

 

سه هجایی

 

چهار هجایی

 

فَع ← ـ

 

  ( ف ا)

 

U  فَعَل← ـ

 

    ( ف ا )

 

فَعِلُن ← U U ـ

 

   ( ا . م . پ )

 

فَعِلاتُ ← U U ـ U

 

     ( غ ا )

 

 

 

فَع لُن ←  ـ ـ

 

  ( ا . م . پ ) 

 

    - -U← فَعولُن

 

   ( ا . م . پ )

 

U U  فَعِلاتن ← ـ ـ

 

       ( ا . م . پ )

 

 

 

فاعِلُن ← ـ U ـ

 

   ( ا . م . پ )

 

مُفتعِل ← ـ U ـ

 

 ( غ ا )

 

مفعولُ ← ـ ـ U

 

       ( غ ا )   

 

مُفتعِلُن ← ـ U U ـ

 

 ( ا . م . پ )

 

مفعولُن ← ـ ـ ـ

 

     ( ا . م . پ )

 

مَفاعِلُ ← U ـ U U

 

 ( غ ا )

 

 

 

مَفاعِلُن ← U ـ U ـ

 

     ( ا . م . پ )

 

مَفاعیلُ ← U ـ ـ U

 

  ( غ ا )

 

مَفاعیلُن ← U ـ ـ ـ

 

    ( ا . م . پ )

 

فاعِلاتُ ← ـ U ـ U

 

  ( غ ا )

 

فاعِلاتُن ← ـ U ـ ـ

 

     ( ا . م . پ )

 

مُستفعِلُ ← ـ ـ U U

 

  ( غ ا )

 

مُستفعِلُن ← ـ ـ U ـ

 

     ( ا . م . پ )

 

 

 

 


موضوعات مرتبط: آموزش ( داستان نویسی و شعر و عروض ... )

تاريخ : سه شنبه هشتم مرداد ۱۳۹۸ | 19:33 | نویسنده : |